Pistlar

Félag íslenskra bifreiðaeigenda hefur allt frá stofnun  þess árið 1932 unnið að því  að efla umferðaröryggi og góða umferðarmenningu í íslensku samfélagi.   Undanfarin ár hefur FÍB unnið að rannsóknum á öryggisþáttum í umhverfi íslenskra vega út frá aðferðarfræði European Road Assessment Program  eða EuroRAP.  EuroRAP er systurverkefni EuroNCAP (European New Car Assessment  Program) sem árekstursprófar nýja bíla og stjörnumerkir eftir því hversu vel þeir verja fólkið í bílnum ef slys á sér stað.  Þessi öryggisverkefni og fleiri eru afrakstur öflugs starfs  FIA, alþjóðasamtaka bifreiðaeigenda, með það að markmiði að efla öryggisvitund vegfarenda og bæta umferðaröryggi.  Hér á landi hefur EuroRAP vegrýnin notið veglegs stuðnings Umferðarstofu og Vegagerðarinnar fyrir hönd samgönguráðuneytisins.  Sérhannaður skoðunarbíll verkefnisins hefur verið kostaður að hluta af íslenskum fyrirtækjum.
Markmið EuroRAP er að hönnun og frágangur vega sé með þeim hætti að öryggi vegfarenda sé sem mest.   EuroRAP vegrýnin er staðlað gæðamat á öryggi vega með hliðsjón af slysasögu. EuroRAP er tæki til að benda á og skilgreina hættur í vegakerfinu sem valdið geta slysi eða aukið alvarleika slysa.  Vegum og einstökum köflum þeirra eru gefnar stjörnur fyrir öryggi.  Markmið EuroRAP eru fimm stjörnu bílar á fimm stjörnu vegum en fyrirhugað er að hækka stjörnugjöf vega úr fjórum stjörnum upp í fimm innan skamms. 
EuroRAP öryggisflokkunin er mikilvægt tæki fyrir veghönnuði, m.a. til að mæla áhættu og bera saman öryggi mismunandi vega. Um er að ræða óháð gæðaeftirlit á vegum en verkefnið er þó unnið í náinni samvinnu við yfirvöld og veghaldara á hverjum stað. Með þessu fæst jafnframt marktækur samanburður á íslenskum vegum við vegi annarstaðar í heiminum.

Á undanförnum árum hafa sjónir manna beinst mun meira að mikilvægi þess að vegir og umhverfi þeirra þyrmi þeim sem lenda í umferðaróhappi. Í Svíþjóð er talið að með endurbótum og auknum gæðum vegakerfisins megi fækka slysum um tæp 60% á meðan breytt hegðun ökumanna geti aðeins stuðlað að 15% fækkun slysa. Það skiptir verulega miklu máli að samgöngumannvirki og umhverfi þeirra séu sem öruggust og uppfylli þær  kröfur sem EuroRAP gerir til fjögurra stjörnu vega.
Öruggir vegir draga verulega úr líkum á slæmum umferðarslysum og þeir draga oft úr hörmulegum afleiðingum þeirra. Vegi á að hanna og útbúa þannig að þegar ökumenn gera mistök þá verndi bæði vegurinn og ökutækið fólk sem mest gegn meiðslum, örkumlum og dauða. Það er óásættanlegt að fólk láti lífið í slysum sem koma hefði mátt í veg fyrir með jafnvel sáraeinföldum endurbótum á umferðarmannvirkjum og umhverfi vega.

FÍB hefur átt mjög gott samstarf um EuroRAP verkefnið við tvo samgönguráðherra, þá Sturlu Böðvarsson og Kristján L. Möller. Báðir hafa styrkt EuroRAP verkefnið heilshugar og sá síðarnefndi sagði að nauðsynlegt væri að halda verkefninu áfram og ljúka því. En nú eru blikur á lofti í efnahagsmálum þjóðarinnar og nauðsynlegt að gæta aðhalds og framtíð EuroRAP er í óvissu. Hvert dauðaslys sem koma má í veg fyrir í umferðinni sparar þjóðinni gríðarlega fjármuni sem teljast í hundruðum milljóna og kostnaður samfélagsins vegna umferðarslysa hleypur á milljörðum.  Við höfum ekki efni á því að hætta við EuroRAP verkefnið á þessum tímamótum enda hefur verkefnið verið að skila mælanlegum og sýnilegum árangri.